کد خبر: 1780 |
تاریخ انتشار : ۲۶ اردیبهشت ۱۳۹۹ - ۱۵:۰۳ | ارسال توسط :
419 بازدید
۰
1
ارسال به دوستان
پ

در حالی که زبان کُردی، زبانی بسیار کهن و با اصالت است، متاسفانه امروزه کُردی با آسیب جدی گریز کُردها از زبان مادری خود و ورود واژه‌های بیگانه به این زبان روبرو است. ترجیح دادن صحبت با سایر زبان ها بر زبان کُردی، آسیبی است که علاوه بر لطمه زدن به اصالت زبان، موجب تغییر در فرهنگ و همچنین فراموشی واژه‌هایی خواهد شد که پیشینیان کُرد زبان ما آن را به کار می گرفتند.

در حالی که زبان کُردی، زبانی بسیار کهن و با اصالت است، متاسفانه امروزه کُردی با آسیب جدی گریز کُردها از زبان مادری خود و ورود واژه‌های بیگانه به این زبان روبرو است. ترجیح دادن صحبت با سایر زبان ها بر زبان کُردی، آسیبی است که علاوه بر لطمه زدن به اصالت زبان، موجب تغییر در فرهنگ و همچنین فراموشی واژه‌هایی خواهد شد که پیشینیان کُرد زبان ما آن را به کار می گرفتند.

با وجودیکه بی مهری به زبان کردی و گرایش به سایر زبان‌ها به ویژه از سوی جوانان و نسل جدید تداوم دارد، افراد بسیاری در کردستان در راستای آگاه سازی مردم و جلوگیری از لطمه خوردن اصالت زبان کُردی تلاش می کنند. ژیلا رشیدی از جمله افرادی است که طی سه سال گذشته برای زنده‌ نگه داشتن و ترویج زبان کردی در ارومیه بسیار کوشیده است. رشیدی که دانش‌آموخته مترجمی زبان انگلیسی نیز است، در حوزه ترجمه آثاری همچون زارا عشق چوپان از محمد قاضی، کتاب لغت ۵۰۴، نمایشنامه مم آلان و یک مجموعه داستان را از فارسی و انگلیسی به زبان کردی ترجمه کرده است، اما تاکنون موفق به چاپ آثارش نشده است. خبرنگار ارومیه۲۴ در گفتگویی از این بانوی فعال در عرصه زبان کردی خواسته است راهکارهایی برای ایجاد شور و اشتیاق در بین کودکان برای یادگیری زبان کردی و همچنین صیانت از این زبان کهن بیان کند.

 

بعنوان کسی که برای آموزش و ترویج زبان کردی کرمانجی در تلاش استید، بنظر شما کودکان کرد در ارومیه و شمال استان با زبان مادری‌شان بیگانه نشده اند؟

سوال شما سوال بسیار مهم و به جایی است. ژوان کارلوس می گوید: “زبان اساس هویت هر فرد است و کودکانی که از ابتدا به جای زبان مادری یک زبان بیگانه را فرا می گیرند در آینده دچار بی هویتی می شوند.” برای آموزش و پرورش کودکان باید فرصت و موقعیت آموزشی وجود داشته باشد که متاسفانه به دلیل عدم وجود مکان های آموزشی، کودکان ما تا حدودی آسمیله شده اند.

 

این مسئله در آینده چه تأثیری بر کودکان خواهد گذاشت؟

کنار گذاشتن زبان مادری از لحاظ علمی آسیب های جبران ناپذیری نیز بر روند رشد عاطفی و کلامی کودکان وارد می‌کند. فرهنگ مادری یعنی تفکر و شناخت و در فرهنگ و هنر زبان مادری حرف اول را می زند. کسی که به زبان مادری خود نمی تواند بخواند، بنویسد و آموزش ببیند دچار اختلال هویتی می‌شود و بخش بزرگی از فعل و انفعالات مغزی و ذهنی خود را به هیچ وجه نمی‌تواند ارائه دهد و عمقی ترین فرآیند عاطفی و هیجانی خود را از دست می دهد.

 

راهکار شما برای ترویج و اشتیاق به یادگیری زبان کردی در نسل جدید چیست؟

در ابتدا باید به این نکته توجه داشت که نقش والدین بسیار مهم است. هر ملتی با فرهنگ اصیل و قومی خود شناخته می شود و در طول تاریخ ملت‌هایی پایدار مانده‌اند که توانسته باشند اصالت‌های فرهنگی، قومی و ملی خود را حفظ کنند “اگر زبان ملتی از بین برود آن ملت هم از صحنه استی خارج می‌شود”. قبل از هرکسی این وظیفه والدین است که این فرهنگ و زبان را به نسل جدید منتقل کند و کودکان خود را در محیطی پرورش دهند که با زبان مادری آنها بیگانه نیست. باید با فرزندان خود با زبان کردی حرف بزنند و این را حقارت تلقی نکنند، بلکه باعث پیشرفت بدانند و فعالیت‌های متعددی به موازات آن داشته باشند. فعالیت‌هایی مانند خواندن کتاب داستان های کردی، تشویق فرزندان به تماشای کارتون ها و انیمیشن های کردی و … می توانند بسیار تاثیرگذار باشند.

 

آیا مؤسسات آموزشی خصوصی می توانند خلأ عدم امکان آموزش رسمی زبان کردی در شهر چند قومیتی ارومیه را جبران کنند؟

بنظر من نمی تواند این خلأ را پر کنند. پرواضح است زبانی که زبان آموزش نباشد به مرور زمان نابود می شود و یا ضعیف و مهجور باقی می ماند. مطابق اصل ۱۹ قانون اساسی ایران برابری قومی آن است که مردم ایران از هر قومی که باشند از حقوق مساوی برخوردارند و رنگ، نژاد، زبان و مانند اینها سبب امتیاز نخواهد بود. اما متأسفانه در ایران هیچ برنامه مدون و نظام‌مندی برای آموزش و یا تدریس به زبان های بومی و یا تدریس آنها در آموزش پرورش وجود ندارد. همه کتاب‌ها فارسی هستند و هیج کتابی به زبان های کردی، آذری، عربی و یا ترکمنی وجود ندارد.

 

آیا فعالیت حوزه آموزش زبان کردی کرمانجی در ارومیه وشمال استان را موثر و کافی می دانید؟

بله، نمی توان تاثیر فعالیت‌های انجام شده در این حوزه را نادیده گرفت. فعالیت های نسبتا خوبی نیز انجام در حال انجام است، ولی یک دست صدا ندارد و باید بگویم که کافی نیست و نمی تواند جای فعالیت های بزرگتر و رسمی را بگیرد. فعالیت دوستان بیشتر بصورت فردی است نه جمعی.

 

در صد سال اخیر واژه های بسیاری از زبان های عربی و فارسی به زبان کُردی وارد شده که موجب فراموشی واژه‌های اصیل کردی در بین مردم شده است. همچنین به علت استفاده از زبان فارسی در نظام آموزشی، حتی تحصیل کردگان نیز در صحبت کردن به زبان کُردی از قواعد و لغات فارسی و گاه عربی بهره می گیرند. راهکار پیشنهادی شما برای صیانت از واژه های اصیل کردی و استفاده از آنها در مکالمات روزمره چیست؟

در ابتدا باید بگویم که زبان و ادبیات کردی دایره لغات بسیار غنی و پرباری دارد. اگر بسیاری از کلمات فارسی از نظر اتیمولوژی مورد بررسی قرار بگیرند، مشخص می شود که ریشه بسیاری از آنها کردی است و این امکان وجود دارد که کلمات بسیاری از کردی به فارسی منتقل شده باشند. ورود کلمات از زبان هایی که ریشه آنها یکی است امری کاملا طبیعی است.

با توجه به اینکه نوشتن به یک زبان، توسعه و پیشرفت آن را در پی دارد، بنابراین خواندن و نوشتن به زبان غیر کردی باعث شده است که بسیاری کردهای ایران توانایی خواندن و نوشتن به زبان کردی را نداشته باشند که ممکن است سبب شده باشد کلمات زیادی از این طریق وارد کردی شوند.

پیشنهاد من به کردهای ارومیه این است که در ابتدا همدیگر را دوست داشته باشیم، اما پیش از آن هویت خود را دوست داشته باشیم. هویت ما زبان ماست و اگر نوشتن به زبان خود را ندانیم هویت مان دچار اختلال می‌شود و تنها با نوشتن به زبان مادری می توان از فرهنگ و هویت خود حمایت کنیم.

نکته دیگر اینکه با توجه به همه گیری فضای مجازی و دسترسی آسان به آن پیشنهاد می‌کنم که با استفاده بهینه از این فضا صفحات آموزش مجازی را دنبال کرد و نوشتن زبان کردی را آموخت و همچنین تهیه و ترویج فرهنگ واژگان تخصصی در هر حوزه علمی به زبان کردی می تواند بسیار مفید باشد.

 

و سخن آخر شما؟

ضمن تبریک روز زبان کردی به تمام کردزبانان دنیا و علی‌الخصوص هموطنان عزیزم، امیدوارم همگی در حفظ و صیانت از این زبان شیرین و اصیل کوشا باشیم. همچنین امیدوارم بتوانم در آینده‌ای نه چندان دور شاهد این باشم که با اجرای اصل ۱۵ قانون اساسی تمامی  اقوام و ملت ها چه کرد، چه آذری، و عرب و … بتوانند به زبان مادری‌شان بنویسند و بخوانند. در انتها آرزوی موفقیت دارم برای همه مردمان سرزمینم و تشکر از پایگاه خبری ارومیه ۲۴

 

متشکرم از وقتی که در اختیار بنده قرار دادید.

 

گفتگو از: رسول گله‌بان

 

لینک کوتاه خبر:
×
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسطURMIYE 24 در وب سایت منتشر خواهد شد
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد
  • لطفا از تایپ فینگلیش بپرهیزید. در غیر اینصورت دیدگاه شما منتشر نخواهد شد.
  • ارسال دیدگاه برای این مطلب مقدور نمی باشد!